14.2.25

Chiến lợi phẩm trận Lộ Thơ

Thiếu tá Trần Việt Hùng

Ở miền Nam, máy vô tuyến điện AN/GRC-9 là loại rất quý hiếm. Suốt cuộc kháng chiến chống Pháp, ở Khu 8 chỉ có Tiểu đoàn 309 của tỉnh Tân Mỹ Gò (Tân An - Mỹ Tho - Gò Công) đánh đoàn tàu công-voa của Pháp trên kinh Chợ Gạo lấy được 1 máy vô tuyến điện AN/GRC-9 15W và khi tập kết để lại Nam Bộ liên lạc về Trung ương (lúc bấy giờ tôi công tác ở đài vô tuyến điện Tỉnh ủy Tân Mỹ Gò và sử dụng máy này) và năm 1960, Đoàn cán bộ đầu tiên vào Nam, thông tin chỉ mang về một máy vô tuyến điện AN/GRC-9 15W cho Nam Bộ. Nó rất quý và rất hiếm!

Năm 1961 khi Bộ Tư lệnh Miền và Bộ Tư lệnh Quân khu 8 ra đời, thì Ban thông tin Quân khu 8 và Phòng Thông tin Miền thiếu loại máy này để trang bị. Trận Lộ Thơ, Tiểu đoàn 516 lấy được 4 máy AN/GRC-9 15W của Mỹ còn nguyên vẹn. Thu được chiến lợi phẩm này là "tuyệt vời".

Sau chiến thắng Lộ Thơ, Tỉnh ủy chỉ đạo hậu cần tỉnh chuyển ngay 4 máy vô tuyến điện AN/GRC-9 15W về Tiểu ban Thông tin vô tuyến điện Tỉnh ủy. Bấy giờ, tôi công tác ở Tiểu ban Thông tin vô tuyến điện Tỉnh ủy được phân công kiểm tra, bảo trì và cho máy chạy thử. Máy chạy rất tốt. Tất cả 4 máy vô tuyến điện và 4 máy ragônô (máy phát điện quay tay) còn nguyên vẹn, phụ tùng còn đầy đủ, không mất một thứ gì. Hậu cần cũng tuyệt vời! Nếu như hậu cần không cẩn thận để máy móc, phụ tùng bị cấn bể, hư hỏng, sót đâu đó vài món hoặc bị ẩm ướt, vô nước thì cũng không sử dụng được. Được tin, Quân khu 8 cử cán bộ Quân khu xuống kiểm tra và lấy ngay 4 máy vô tuyến điện AN/GRC-9 và 4 máy phát điện quay tay (ragônô) đem về trang bị cho các đơn vị thông tin Quân khu 8.

Bến Tre rất tự hào có Tiểu đoàn 516, đứa con đầu lòng, ra quân lần đầu đã giành chiến thắng tuyệt vời và đặc biệt là thu được trọn vẹn 4 bộ máy vô tuyến điện AN/GRC-9. 4 bộ máy này đã góp phần giúp cho Quân khu 8 bảo đảm thông tin liên lạc kịp thời thông suốt.

Đăng bởi Quang Hưng (nguồn “Ký ức Cựu chiến binh Thông tin liên lạc - Tập 2”) 

Viết trên giàn ăngten Phú Lâm (kính tặng đồng đội cũ)

Quang Chuyền

Đất nói

Đặt chân lên đất Phú Lâm

Tôi nghe tiếng đất nói thầm với tôi:

- Nơi đây gần biển, xa trời

Sóng xô cũng lắm, mưa rơi cũng nhiều...

Đã yêu lựa lấy đường yêu

Kẻo rồi, nắng sớm, mưa chiều lắm khi...

 

Giàn ăngten nói

Tôi nghe có tiếng thầm thì

Giàn ăngten ấy nói gì với tôi:

- Hãy trao gửi sóng vào trời

Hãy thu trăm ngả tình người vào tim!

Cánh buồm khát gió lặng im

Lọc trong nhiễu sạo để tìm tình yêu!...

 

Trời nói

Tôi đi từ sáng qua chiều

Từ qua may mắn đến nhiều rủi ro

Trời cao là khoảng tôi mơ

Đất dày là chỗ câu thơ chôn vùi

Bỏ buồn, tôi tự tìm vui

Một mình mà chẳng đơn côi một mình.

 

Ký ức nói

Cột ăngten đừng vô tình

Hình như mình chẳng biết mình cô đơn

Chẳng hề hận thiệt, ganh hơn

Nắng mưa tấm áo phai sờn bạc vai

Lặng nghe sóng nhức bên tại?...

Tiếng bom xưa... vọng trong tai đến giờ.

 

Vĩ thanh

Tôi là một kẻ lơ ngơ

Cả đời viết mãi câu thơ chẳng thành

Vậy mà khao khát trời xanh

Mượn ăngten để gửi tình vào mây

Tôi thành cánh buồm heo may

Nơi dòng sông sóng, tháng ngày... Phú Lâm...

1987-2006

Đăng bởi Quang Hưng (nguồn “Ký ức Cựu chiến binh Thông tin liên lạc - Tập 2”) 

13.2.25

Bảo đảm thông tin trong Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968 tại Cần Thơ

Tăng Văn Nhung

Trong Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968, không có chỉ lệnh thông tin, ở trọng điểm 1 phổ biến trước hai ngày, tình hình nhiệm vụ khẩn cấp, biên chế tổ chức trang bị thiếu chưa ổn định, địa bàn mới lạ, song anh em thông tin đều phấn khởi.

Ngày 29 tháng 1 năm 1968, đồng chí Tăng Văn Nhung - Phó ban và số cán bộ mang theo khí tài bổ sung cho mặt trận, dọc đường gặp đồng chí Đồng Văn Cống - Tư lệnh Quân khu và anh phụ trách thông tin lữ đoàn mới biết nhiệm vụ. Trước giờ nổ súng 2 ngày, đồng chí Trịnh Kỳ Trân (Ba Giao) thông tin Trung đoàn 1 hành quân cấp tốc từ kênh Ba Quận (Rạch Giá) lên lộ Vòng Cung (Cần Thơ), đường lạ phải đi theo bản đồ; bèo lục bình dày đặc trên sông, đơn vị tìm cách vượt qua về đúng quy định.

Ban chỉ huy mặt trận do đồng chí Trần Văn Long (Mười Đài) - Thường vụ Khu ủy, Phó Chính ủy Quân khu tổ chức lại lực lượng, giải thể Trung đoàn 1, bổ sung quân số tiểu đoàn, thành lập Lữ đoàn gồm 5 tiểu đoàn 303, 307, 309, Tây Đô và pháo 2311, do đồng chí Chín Hiền - Lữ đoàn trưởng, Lữ đoàn phó là đồng chí Ba Tôn và Mười An.

Thông tin lữ đoàn do đồng chí Nhung làm chủ nhiệm, đồng chí Ba Giao - trợ lý; đại đội thông tin do đồng chí Vũ Đình Viện, Huỳnh Nam Hải và Phan Hữu Nghĩa phụ trách, trang bị 13 điện thoại, 23,5km dây, 2 máy 15W, 1 máy 71 và 3 K63. Nhiệm vụ vừa bảo đảm cho lữ đoàn vừa cho mặt trận, liên lạc 16 đối tượng (có tăng cường đài Sinen của Cần Thơ do đồng chí Ba Khiêm trưởng đài).

Trong những ngày này tình hình rất khẩn trương, điện đi và đến dồn dập 24/24 giờ.

3 giờ sáng ngày 31 tháng 1 năm 1968, sau khi pháo ta bắn chế áp mãnh liệt vào sở chỉ huy quân đoàn 4, vùng 4 chiến thuật và sân bay Trà Nóc, Đội biệt động Cần Thơ tiêu diệt đơn vị cảnh sát dã chiến ở Đầu Sấu mở đường cho Tiểu đoàn Tây Đô và 307 vào thành phố hướng Nam. Tiểu đoàn Tây Đô tiến công lãnh sự quán và cơ quan tình báo Mỹ trên đường Hùng Vương. Tiểu đoàn 307 đánh chiếm khu vực đài phát thanh. Tiểu đoàn 303 và đặc công đánh vào phi trường Lộ Tẻ và Tiểu đoàn 309 đánh chiếm khu vực Tham Tường.

Qua bốn ngày đêm chiến đấu trong nội đô, địch phản kích quyết liệt, liên lạc từ Lữ đoàn xuống Tiểu đoàn bằng bộ đàm K63 do đồng chí Bùi Quang Đô chỉ huy bị bao vây mất liên lạc hoàn toàn.

Đồng chí Hoàng Đức, cán bộ thông tin Lữ đoàn chỉ huy một tổ chạy nối liên lạc. Dọc đường bị hỏa lực bộ binh địch chặn đánh, đồng chí Đức cho anh em chốt giữ. Còn lại một mình, một máy, anh vượt lên tìm gặp Tiểu đoàn trưởng khôi phục liên lạc. Kịp thời giúp lữ đoàn chỉ huy tiểu đoàn và các đơn vị đánh phản kích phá vòng vây để tiểu đoàn rút ra vùng ven bám trụ tiếp tục chiến đấu. Trong đợt này, địch tấn công ồ ạt vào sở chỉ huy Tiểu đoàn 307, đồng chí Đức đã bảo vệ an toàn cho Tiểu đoàn trưởng. Với chiến công xuất sắc, đồng chí Đức được đề bạt vượt cấp và được tặng thưởng Huân chương Chiến công hạng Ba.

Suốt đợt 1 gần 60 ngày trong lộ Vòng Cung, thông tin Lữ đoàn còn 20 đồng chí đã kiên cường bám trụ vừa bảo đảm liên lạc vừa chống càn bảo vệ sở chỉ huy, hoàn thành nhiệm vụ trước mưa bom lửa đạn. Thông tin kiêm nhiệm vụ trinh sát như đồng chí Tám Nghĩa dẫn quân đi tập kích một đơn vị sứ quán Mỹ ở Rat Răm. Đồng chí Tư Hải truyền đạt mệnh lệnh chiến đấu cho Tiểu đoàn 309, Tây Đô và đơn vị pháo. Đồng chí Năm Nhung dẫn đường cho pháo 120 ly, v.v.

Thời kỳ này chủ yếu dùng thông tin vận động. Đồng chí Đức nhiều lần vượt qua các tuyến ngăn chặn của địch đưa thư đồng chí Chín Hiền đến đồng chí Tám Tùng, Tám Điền. Có lần đồng chí Đức đã cứu đồng chí Chín Hiền - Lữ đoàn trưởng qua sông khỏi bị chết đuối. Tiểu đội nữ liên lạc do đồng chí Mười Đỏ phụ trách chốt ở Vàm Bi từ ngoài vào lộ Vòng Cung. Các đồng chí rất gan dạ, khôn khéo vừa phục vụ vừa chiến đấu, có lệnh là đi bất kể bom pháo đêm ngày. Đặc biệt ba đồng chí Hồi, Hoa và Phượng luôn hoàn thành nhiệm vụ, đơn vị rất tin tưởng gọi là ba "nữ tướng cờ đào".

Bộ phận điện đài vượt qua sông, xuồng bị bể, nilon rách hết, anh em mượn chiếc lu bể của dân bỏ máy đưa qua sông kịp thời di chuyển theo sở chỉ huy tiếp tục giữ liên lạc. Một số đồng chí nữ không biết bơi dùng dây kéo qua sông.

Đặc biệt trong đợt đánh địch bảo vệ chỉ huy sở tại Miễu Ông với tinh thần "bám thắt lưng địch mà đánh", 8 đồng chí ta đánh 1 tiểu đoàn địch, vừa di chuyển thông tin, sở chỉ huy, vừa chuyển 12 thương binh ra phía sau. Còn 4 người do Tám Nghĩa, Mười Hồng phụ trách chiến đấu chặn địch từ sáng đến chiều, địch không vào được. Ta diệt 54 tên địch, bảo vệ sở chỉ huy, bảo vệ thương binh, trong trận này 2 đồng chí được tặng thưởng Huân chương Chiến công hạng Ba.

Những ngày chiến đấu ở lộ Vòng Cung cực kỳ khốc liệt, đời sống hết sức kham khổ, tuy vậy các đồng chí vẫn lạc quan, tin tưởng, hăng hái công tác, vui đùa... và đồng chí Ba Giao xây dựng mật ngữ ô vuông dưới hầm, rút gọn phân nửa thời gian vẫn giữ được bí mật và giao đồng chí Huỳnh Tường chép lại phổ biến.

Sang đầu tháng 4 năm 1968, Tiểu đoàn 307 vẫn duy trì chiến đấu ở lộ Vòng Cung, các đơn vị khác ra ngoài đánh địch. Ngày 15 tháng 4 năm 1968, Tiểu đoàn 303 Tây Đô phục kích đánh địch trên quốc lộ 1 đoạn Bàn Thạch, Cầu Trắng diệt một đoàn xe địch 13 chiếc M113 và 20 chiếc GMC chở quân từ Cần Thơ đi Sóc Trăng. Ngay sau đó, 3 tiểu đoàn thuộc sư đoàn 21 ngụy truy kích các đơn vị ta nhưng bị Lữ đoàn chặn đánh gây thiệt hại nặng. Trận này do đồng chí Phạm Ngọc Hưng – Phó Tư lệnh Quân khu chỉ huy.

Thông tin phục vụ tốt, bộ phận điện đài quan sát do đồng chí Tám Thắng và Đinh Thanh Dân phụ trách báo tin địch hành quân từ Cần Thơ đến Bàn Thạch giúp cho Bộ Tư lệnh mặt trận chỉ huy đón đánh địch kịp thời. Đặc biệt, bộ phận điện thoại do đồng chí Điện Biên chỉ huy bảo đảm liên lạc thông suốt quá trình chiến đấu, đơn vị được tặng 2 Huân chương Chiến công hạng Ba cho trung đội và bộ phận điện đài.

Địch phản kích quyết liệt, liên tục giội phi pháo; đồng chí Ba Giao bị thương, đồng chí Tám Hồng hy sinh. Đồng chí Ba Giao, Mười Đỏ đề nghị trên rút đài Tiểu đoàn 307 do đồng chí Mại phụ trách lên thay kịp thời. Lực lượng thông tin các đơn vị vẫn kiên cường bám trụ chiến đấu bảo đảm liên lạc, bảo vệ sở chỉ huy. Đặc biệt, trong trận đánh địch phản kích ở Vàm Bi... thông tin còn 5-6 đồng chí do Tám Nghĩ, Tư Hải chỉ huy đánh địch suốt ngày, diệt 70 tên, bảo vệ được trận địa. Các đồng chí nữ dũng cảm chiến đấu. Trận này đơn vị được tặng Huân chương Chiến công hạng Nhì và đồng chí Nhan Thành Xía (Mười Hồng) được tặng thưởng Huân chương Chiến công hạng Nhì.

Thông tin Lữ đoàn bám trụ chiến đấu bảo đảm thông tin và bảo vệ sở chỉ huy trong tổng tiến công, được Lữ đoàn nhận xét đơn vị đã khắc phục mọi khó khăn, ác liệt, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ, 2/3 quân số được khen thưởng. Đơn vị được tặng thưởng 7 Huân chương Chiến công cho tập thể và cá nhân.

Đăng bởi Quang Hưng (nguồn “Ký ức Cựu chiến binh Thông tin liên lạc - Tập 2”) 

12.2.25

Chạy dây

Đinh Văn Sức

Chạy dây giữa đêm ba mươi

Trời thì rét đậm nên người run run

Hết pin vẫn chạy trong đêm

Con tim làm ánh lửa đèn mà đi.

Đăng bởi Quang Hưng (nguồn “Ký ức Cựu chiến binh Thông tin liên lạc - Tập 2”) 

Ngủ hầm

Đinh Văn Sức

Ngủ hầm ở tổ ba lăm

Trên che, dưới đệm như nằm động Tiên

Lúc mất liên lạc nhảy lên

Khi thông liên lạc, động Tiên ta nằm.

Đăng bởi Quang Hưng (nguồn “Ký ức Cựu chiến binh Thông tin liên lạc - Tập 2”)

Anh hùng liệt sĩ Trần Văn Thái

Đại tá Nguyễn Thông (Ba Kế)

Anh còn có tên là Trần Đài, sinh năm 1945, quê ở Nam Thái Sơn, huyện Hòn Đất, tỉnh Kiên Giang. Sinh ra trong một gia đình yêu nước, giàu truyền thống cách mạng, cha đi tập kết ở miền Bắc, còn mẹ thì tham gia Hội mẹ chiến sĩ, từ nhỏ Trần Văn Thái đã nuôi chí lớn. 14 tuổi anh tham gia vào đội du kích làm giao liên mật, luôn tích cực dũng cảm hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ và mưu cầu tiến bộ.

Năm 1962 Thái được lựa chọn đi học lớp báo vụ vô tuyến điện ở Quân khu 9. Đến nơi, anh cùng đồng đội bắt tay vào xây dựng căn cứ ở rừng sâu, học tại chức, vừa học vừa quay máy phát điện, công việc rất mệt và rất buồn nhưng anh vẫn không nản. Thái nhanh chóng học giỏi, làm việc tốt nên được bố trí công tác ở Đài quan trọng, làm việc với Trung ương, Bộ Tư lệnh Miền. Ở đây, có những đêm khuya chờ phiên trực Thái thường kể chuyện cho các anh em nghe như "Thép đã tôi thế đấy", "Bạch Mao nữ", "Thủy hử",v.v. Bây giờ anh em thường nhắc lại như anh Huỳnh Minh Xuyên, Nguyễn Thanh Kim nói "anh Thái kể chuyện rất hay, anh em nghe rất mê". Trước đây Thái cũng nghe rất nhập tâm những mẩu chuyện trên do các anh tập kết ở miền Bắc về thuật lại như anh Ba Giao, anh Ba Kế...

Giữa năm 1967, Thái phụ trách đài đi tiền phương Quân khu ở Vĩnh Tuy (Kiên Giang) không may gặp địch đổ quân đi càn, đồng chí Thái bị thương vào tay phải, đứt gót chân trái nên đi khập khiễng chân thấp chân cao. Lần đầu bị thương, tâm trạng anh rất buồn và lo lắng vì không biết đơn vị có giữ lại hay cho về địa phương. Anh lại suy nghĩ về mối tình đầu với cô gái cùng quê, đã đính hôn. Nhưng anh quyết định lánh mặt thà một mình chịu khổ, chứ không muốn để người yêu phải khổ suốt đời vì lấy người chồng bị tàn phế.

Bẵng đi một thời gian, người yêu được tin Thái bị thương, cô cũng suy nghĩ nhiều và lo lắng phân vân. Nhưng cô vẫn thương anh, gia đình, bè bạn động viên khiến cô quyết tâm giữ trọn lời đính ước ngày nào dù anh có bị tật nguyền thế nào cô cũng chấp nhận. Cô gái ấy tên là Đào Thị Bông. Cô đã gửi nhiều thư cho anh và động viên anh xin phép về nghỉ dưỡng; nhưng Thái vẫn im lặng. Sau đó thủ trưởng đơn vị và anh em đồng chí biết chuyện cũng khuyên anh và tạo điều kiện cho anh về thăm người yêu.

Thế rồi hai người gặp nhau mừng mừng, tủi tủi, chuyện trò với nhau những chuyện băn khoăn, bàn với nhau những chuyện tương lai. Họ làm lễ cưới và ít lâu sau anh chị có thêm một đứa con trai; càng về sau cháu càng giống bố như đúc, cao lớn đẹp trai. Hạnh phúc tràn đầy mà ngắn ngủi quá chừng. Vì nhiệm vụ nên Thái phải lên đường, để rồi không bao giờ được gặp vợ và con nữa...

Cuộc kháng chiến ngày càng quyết liệt, khẩn trương, Thái cũng như mọi người đều cuốn hút vào cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968, rồi chống địch bình định U Minh. Và cũng trong thời khắc này Thái càng xác định cho mình một quyết tâm cao "mình phải sống như Paven" của Liên Xô, mặc dù bị thương tật nhưng anh vẫn sẵn sàng nhận mọi nhiệm vụ, thấy điện bị ứ đọng nhiều, anh em đồng đội làm không xuể đồng chí Thái liền nghĩ cách giúp đỡ họ. Anh ra sức khổ luyện tập viết, tập đánh điện (maníp) bằng tay trái, ở đâu, lúc nào cũng tập luyện, thậm chí vào mùng nằm xuống anh cũng lấy viết hoặc nhún nhảy mấy ngón tay trên chân trái. Viết và đánh từ chậm đến nhanh dần lên và làm tốt công việc. Sau đó anh được phụ trách đài kiểm tra, làm giáo viên huấn luyện báo vụ, tại đây anh học đánh maníp lắc..., do anh Ba Can hướng dẫn nhờ đó Thái đánh 140 chữ/phút; anh em trong lớp nhanh chóng nâng cao trình độ thu lên 120, 130 chữ/phút.

Tình hình chiến trường ngày càng khốc liệt, quân số thiếu, Phòng phải phân công anh phụ trách tổ thu phát đưa điện cơ yếu. Tổ có 5 người thì 3 người bị thương què chân và 1 cháu nhỏ; lúc nào có khó khăn địch đánh phá ngăn chặn thì đồng chí gương mẫu xung phong đi chuyển điện. Có lần địch càn vào vị trí đóng quân, tuy chỉ còn tay trái nhưng anh vẫn ghì chắc tay súng chiến đấu, đã bắn hạ 15 tên giặc và cùng đồng chí Hạ bắn rơi 2 trực thăng. Những lúc thiếu thức ăn, đồng chí còn bơi xuồng đi giăng câu, anh để mồi trên bắp vế, lấy lưỡi câu móc mồi, có lúc móc mồi trúng bắp vế đau điếng... Có thể nói mọi nhiệm vụ lớn hay nhỏ đồng chí đều nhận và làm tốt, luôn giành phần khó về mình, nhường thuận lợi cho đồng đội, ngay cả những lúc lâm nguy, anh vẫn bình tĩnh sáng suốt lo cho mọi người như kết sổ tài chính hàng ngày coi như đã bàn giao vắng mặt nếu không may mình bị hy sinh, quyết không làm khó cho tổ chức.

Những lúc rỗi Thái tâm sự với anh em về gia đình. Biết vợ sinh con trai đầu lòng, anh mừng và thương nhớ lắm, cũng thấy trách nhiệm làm chồng làm cha nhất là lúc vợ vượt cạn. Nhưng sau đó anh xác định trách nhiệm là cán bộ, đảng viên trong lúc này không cho phép mình nghĩ khác mà phải kề vai sát cánh cùng đồng đội tiêu diệt kẻ thù, giữ vững mạch máu thông tin.

Đầu năm 1971, Thái được phân công làm chỉ huy trưởng Đại đội 2 vô tuyến điện. Đây là đơn vị mà cán bộ được phân công về ai cũng do dự vì trước đó 2 ban chỉ huy đều bị trúng bom địch và hy sinh, riêng đồng chí Thái vẫn vui vẻ nhận nhiệm vụ, một mình đồng chí kiêm nhiệm nhiều chức như chính trị viên, quản lý... luôn sâu sát động viên anh em an tâm hoàn thành nhiệm vụ, có lúc thiếu người đồng chí chống xuồng đi giao điện dịch ngay.

Giữa năm 1971, để bảo vệ an toàn cho đơn vị, đồng chí Thái xung phong đi tìm địa điểm dự bị sẵn sàng cho việc cơ động di chuyển. Nhưng không may trên đường đi đồng chí Thái vướng phải lựu đạn địch, lựu đạn nổ và anh đã hy sinh ngay tại chỗ vào ngày 15 tháng 5 năm 1971 âm lịch.

Được tin đồng chí hy sinh, toàn đơn vị vô cùng đau xót, tiếc thương và phát động phong trào thi đua học tập theo tinh thần triệt để cách mạng của đồng chí Trần Văn Thái. Vợ đồng chí Trần Văn Thái được tin chồng hy sinh nên rất đau buồn; chị đã không đi bước nữa mà thờ chồng nuôi con nên người và tích cực tham gia công tác ở địa phương.

Sau hoà bình, nhiều lần gia đình chị Bông đã đi tìm mộ anh Thái mà không thấy. Mãi đến ngày 21 tháng 4 năm 2009, gia đình mới tìm được mộ anh và đem hài cốt anh về chôn tại nghĩa trang huyện Hòn Đất trước sự chứng kiến của người thân, bạn bè, đồng chí, chính quyền địa phương và Trung đoàn thông tin 29 Quân khu 9.

Trên 10 năm chiến đấu, đồng chí Trần Văn Thái đã trưởng thành từ chiến sĩ lên cán bộ đại đội; từ quay viên trở thành đài trưởng giỏi; tham gia huấn luyện 2 lớp báo vụ trên 70 đồng chí. Thái là một cán bộ mẫu mực, tài năng; sẵn sàng nhận và hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ trong mọi hoàn cảnh, biết tạm gác chuyện riêng tư vì sự nghiệp chung. Đồng chí đã được truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân năm 1985. Trần Văn Thái chính là một trong những "Paven" của Việt Nam thời chống Mỹ.

Cần Thơ, ngày 20-8-2009

Đăng bởi Quang Hưng (nguồn “Ký ức Cựu chiến binh Thông tin liên lạc - Tập 2”) 

9.2.25

Nữ anh hùng giao liên vận tải công khai Trương Thị Mỹ

Nguyễn Thị Mừng - cán bộ công khai Quân khu 9

Từ năm 1969 địch bắt đầu đẩy mạnh càn quét "bình định" Quân khu 9, U Minh với nhiều thủ đoạn tàn bạo thâm độc, đánh phá bằng bom đạn khốc liệt, đóng gần 10 ngàn đồn bốt hòng chia cắt, triệt phá đường giao thông, phong tỏa đường vận tải của ta trên biển và trên bộ. Trước tình hình đó, thủ trưởng Cục Hậu cần thực hiện chỉ thị của Quân khu, tổ chức lực lượng giao liên vận tải công khai.

Đồng chí Trương Thị Mỹ và gia đình có mẹ và em được lựa chọn thành một tổ liên lạc công khai, phương tiện đi bằng ghe chạy máy nổ. Xuất thân gia đình có truyền thống yêu nước, bản thân đồng chí tuổi nhỏ nhưng ý chí quyết tâm cao, luôn dũng cảm, khôn khéo, bình tĩnh tìm mọi cách hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, trước sự nhòm ngó và họng súng của kẻ thù.

Từ năm 1969 đồng chí đã chuyển hàng trăm tài liệu quan trọng và đưa hàng chục cán bộ cao cấp của Quân khu đến nơi an toàn.

Riêng từ năm 1970 trở đi tổ đồng chí đặc trách nhiệm vụ vận tải. Trước yêu cầu chiến trường đang thiếu vũ khí, Tư lệnh Quân khu phải phân phối từng viên đạn hỏa lực, đồng chí đã tích cực nhận nhiệm vụ sử dụng ghe hai đáy hai mui làm phương tiện vận chuyển để qua mắt địch cộng với khéo léo giải quyết các tình huống đột xuất được trót lọt, góp phần đưa vũ khí kịp thời giúp quân ta bẻ gãy cuộc lấn chiếm U Minh lần 2 của Mỹ - ngụy.

Cuối năm 1972, đồng chí nhận nhiệm vụ chuyển tiền đôla gấp cho Đoàn 195 ở biên giới Campuchia và chở vũ khí về Khu, đoạn đường dài 300km từ Cà Mau lên biên giới. Lúc này địch càng tăng cường tuần tra xét hỏi khắp nơi tưởng chừng con muỗi cũng không lọt qua được và bất ngờ nữa là khi gần tới Đoàn 195 thì tàu địch giăng hàng ngang trên sông Giang Thành (Hà Tiên) cấm không cho ai qua lại. Đồng chí phải đậu ghe 3 ngày mà nóng lòng không biết làm sao qua được, cuối cùng là nghĩ cách bỏ tiền vào thùng tôn vừa làm phao để lội; lợi dụng lúc đêm khuya bí mật vượt sông trước sự tuần tra rọi đèn pha liên tục. Kết quả giao được tiền và nhận vũ khí.

Đầu năm 1973, được lệnh chuyển vũ khí gấp cho một đơn vị mà địa điểm chưa biết lại ở sát bên đồn giặc, ở đây ta và địch đang giành giật quyết liệt. Không thể huy động thêm người, đồng chí Mỹ cùng mẹ và đồng chí dẫn đường bí mật chuyển 3,5 tấn vũ khí trước sự theo dõi của địch và trong cái giá lạnh của mùa đông giáp tết liên tục 7 ngày đã hoàn thành một cách an toàn.

Đặc biệt từ năm 1972-1974 để đáp ứng yêu cầu chiến trường, cần khối lượng lớn vũ khí, đồng chí đã nghĩ cách chở xá (không dùng ghe hai đáy nữa) vũ khí để xuống đáy ghe buôn của dân nhờ vậy chở được nhiều hơn và đề nghị mua ghe lớn chở 5-10 tấn vũ khí, có lần ghe đồng chí dẫn đầu đoàn ghe 5-7 chiếc đi an toàn.

Quá trình vận chuyển như vậy cũng rất căng thẳng, địch bắt giam trên đồn giữ ghe mấy ngày làm khó dễ đủ điều, nhiều lần chúng cho đi nhưng sau kêu quay lại cho lính xuống lục soát, những lần như vậy đồng chí cũng muốn "rụng tim" nhưng tỏ ra bản lĩnh, bình tĩnh năn nỉ mấy thằng chỉ huy nói lý lẽ yêu cầu hắn thông cảm trời tối nếu khám xét hàng hoá hư hỏng chậm giao cho khách bị bồi thường... nhờ vậy chúng cho đi.

Năm năm công tác liên lạc vận tải công khai, đồng chí đã vận chuyển hơn 70 chuyến bằng nhiều phương tiện khác nhau chở 200 tấn vũ khí, gần 10 lượt cán bộ, 3 lần chuyển 6 va ly tiền đô la và hàng trăm tài liệu công văn quan trọng về đến điểm an toàn đã góp phần đáng kể vào cuộc chiến đấu của quân dân miền Nam để thống nhất Tổ quốc.

Với thành tích trên, tổ được khen thưởng, bản thân đồng chí Trương Thị Mỹ được Nhà nước tuyên dương Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân vào ngày 15 tháng 1 năm 1976 và sau này đồng chí chuyển công tác sang ngành công an, được phong tới quân hàm cấp Đại tá.

Đăng bởi Quang Hưng (nguồn “Ký ức Cựu chiến binh Thông tin liên lạc - Tập 2”) 

8.2.25

Lính đường dây

Đỗ Xuân Đậu

Trên đường công tác một mình

Có chim kết bạn tâm tình cùng ta

Tiếng chim như một khúc ca

Giục chân bước gấp đường xa hóa gần

Trên vai một cuộn dây trần

Cây súng, chiếc máy hành quân giữa rừng

Trèo non, vượt suối đã từng

Đảm bảo liên lạc không ngừng phút giây

Thông tin đi gió, về mây

Lệnh truyền xuống, lính đường dây sẵn sàng.

Đăng bởi Quang Hưng (nguồn “Ký ức Cựu chiến binh Thông tin liên lạc - Tập 2”) 

Một kỳ tích của bộ đội Thông tin liên lạc trong Chiến dịch Đường 9 - Nam Lào

Đại tá Nguyễn Đăng Đằng - nguyên Chánh văn phòng BTL Thông tin liên lạc - nguyên cán bộ thông tin Bộ đội Trường Sơn

Ngày 18 tháng 2 năm 1971, đúng vào lúc ta và địch đang giành giật nhau từng mỏm đồi, khe cạn... tại Bản Đông - Sê Pôn, Đài AFP đưa tin quân đội Việt Nam Cộng hòa đã chiếm được huyện lỵ Sê Pôn, đích cuối cùng của cuộc hành quân "Lam Sơn 719". Tư lệnh Bộ đội Trường Sơn - đồng chí Đồng Sĩ Nguyên1 gọi điện ngay cho Sở chỉ huy Tiền phương cho biết địch đưa tin xằng bậy và chỉ thị tìm cách "bịt miệng" chúng lại đồng thời dạy cho chúng một bài học... Liền sau đó ít phút có điện của đồng chí Song Hào từ Tổng hành dinh gọi vào gợi ý nên cho ghi âm lời phát biểu của đồng chí Bun Đi - Chủ tịch huyện Sê Pôn. Tư lệnh đã cử người đi ghi âm tiếng nói của đồng chí Bun Đi. Sau đó giao nhiệm vụ cho Trưởng phòng Thông tin Bộ đội Trường Sơn chuyển tải băng ghi âm ra Hà Nội bằng hữu tuyến điện tải ba sớm nhất để phát trên Đài Tiếng nói Việt Nam...

Lúc 23 giờ đêm ngày 18 tháng 2 năm 1971 Trưởng phòng Thông tin Nguyễn Tụng2 gọi tôi lên giao nhiệm vụ (lúc đó tôi là Trợ lý kỹ thuật Thông tin hữu tuyến điện tải ba) cùng với trực ban Thông tin Sở chỉ huy - Bộ Tư lệnh Trường Sơn để thực hiện nhiệm vụ. Tôi vừa mừng vừa lo. Mừng vì cấp trên tin tưởng giao nhiệm vụ trọng trách. Lo vì trên tuyến đường trục hữu tuyến điện dây trần tải ba dài gần 1.000km nối từ Sở chỉ huy Bộ Tư lệnh Trường Sơn - về tổng trạm Thông tin của Bộ, qua rất nhiều trạm cơ vụ - tăng âm của nhiều đơn vị quản lý. Chúng tôi cũng đã tổ chức nhiều cuộc hợp đồng, đồng chỉnh kỹ thuật để bảo đảm các cuộc nói chuyện trực tiếp của các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước và Bộ Quốc phòng với các đồng chí Tư lệnh, Chính ủy, Bộ đội Trường Sơn và các sở chỉ huy chiến dịch ở Bắc Đường 9... Nhưng chuyển tải tín hiệu băng ghi âm như lần này thì chưa có tiền lệ.

Anh Trần Hữu Đạo, trực ban thông tin Sở chỉ huy 559, gặp và đề nghị trực ban thông tin tác chiến Bộ Tư lệnh Thông tin liên lạc (Hà Nội) yêu cầu các đồng chí chỉ huy và kỹ thuật trực của các trạm cơ vụ trên toàn tuyến vào vị trí của mình. Tôi cùng với anh Nguyễn Đình Dĩu – Trạm trưởng cơ vụ 3000 (cơ vụ trung tâm sở chỉ huy của Bộ Tư lệnh 559) làm công tác hợp đồng và đồng chỉnh kỹ thuật, để đạt được chất lượng tín hiệu chuẩn tốt nhất. Sau đó kết nối với máy đầu cuối của trực ban Phòng Tuyên huấn Cục Chính trị Bộ đội Trường Sơn và trực ban Tổng cục Chính trị ở Hà Nội. Đồng thời kết nối tín hiệu chuyển tải nội dung băng ghi âm tiếng nói của đồng chí Bun Đi - Chủ tịch huyện lỵ Sê Pôn. Đầu dây phía trực ban Tổng cục Chính trị ghi xong, cho biết chất lượng tín hiệu chưa được đảm bảo. Tiếp tục hợp đồng, đồng chỉnh kỹ thuật lần thứ hai. Sau một thời gian thực hiện đồng chỉnh và điều chỉnh kỹ thuật trên toàn tuyến, tín hiệu chuyển tải băng ghi âm đạt kết quả khá. Đồng chí trực ban Tổng cục Chính trị vui mừng thông báo với chúng tôi. Tuy nhiên để chất lượng tiếng nói của đồng chí Bun Đi tốt khi phát sóng trên Đài Tiếng nói Việt Nam, còn phải xử lý về mặt kỹ thuật âm sắc. Phần này do Cục Tuyên huấn Tổng cục Chính trị và Đài Tiếng nói Việt Nam xử lý.

Với truyền thống của Bộ đội Thông tin anh hùng, những người cán bộ, chiến sĩ thông tin chúng tôi từ khi nhận được thông báo đến khi thực hành ca đứng máy để làm nhiệm vụ "có một không hai" này (với thời điểm lúc bấy giờ). Với tinh thần trách nhiệm rất cao, tận tình, cởi mở, không quản khó khăn, không nản chí, nêu cao tinh thần hiệp đồng lập công tập thể.

Sau khi hoàn thành nhiệm vụ tôi báo cáo với Trưởng phòng Thông tin Bộ đội Trường Sơn Nguyễn Tụng. Một mặt ông động viên khen ngợi tôi và liền đó chỉ thị cho trực ban thông tin Bộ đội Trường Sơn thông báo kết quả cho trực ban Thông tin liên lạc đề nghị biểu dương tất cả anh chị em trực ca, trực kỹ thuật và chỉ huy các trạm thông tin trên toàn tuyến đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ.

Từ Trạm cơ vụ 3000 trở về Phòng Thông tin, lúc này đã là 4 giờ sáng. Thời tiết se lạnh. Những vì sao của bầu trời đêm quang mây tỏa sáng, xuyên qua các tán cây cổ thụ. Trong không gian yên tĩnh của rừng già Trường Sơn, với niềm vui và phấn chấn vô bờ. Tôi chợt nhớ đến hai câu thơ của nhà thơ Tố Hữu:

Rừng khuya không ngủ mơ gì?

Sao đêm lấp lánh cũng vì miền Nam.

Niềm phấn khởi trào lên trong tôi và còn biết bao người nữa. Đúng tối ngày 19 tháng 2 năm 1971, Đài Tiếng nói Việt Nam đã phát đi lời của đồng chí Bun Đi - Chủ tịch huyện Sê Pôn... "Thị trấn Sê Pôn chưa hề có một tên địch nào đặt chân đến. Bộ đội và nhân dân vẫn sẵn sàng chiến đấu và làm ăn bình thường". Địch bị đo ván trong cuộc khẩu chiến này. Sau đêm hôm đó Đài Sài Gòn, Đài AFP không thấy nói gì đến Sê Pôn, Đường 9 nữa.

Việc phối hợp với các đơn vị, cơ quan giữa Thông tin 559 với Thông tin Bộ để truyền băng ghi âm nói trên nếu thực hiện trên mạng thông tin viba thì quá đơn giản. Nhưng lúc đó như đã nói ở trên từ rừng núi Trường Sơn cách Hà Nội gần 1.000km, truyền được tín hiệu băng ghi âm tiếng nói về Thủ đô bằng đường dây trần tải ba duy nhất để ghi âm lại rồi phát trên Đài tiếng nói Việt Nam là một thành công đã góp phần vào thắng lợi trong cuộc đấu tranh trên mặt trận chính trị, tuyên truyền của Đảng và Nhà nước. Đó cũng là một kỳ tích công phu cả bằng khoa học kỹ thuật và trí tuệ. Đây là chiến công của Bộ đội Thông tin Trường Sơn nói chung và là dấu son đáng tự hào của Thông tin phục vụ chiến dịch Đường 9 - Nam Lào mùa Xuân năm 1971.

Hà Nội, ngày 10-4-2011

Đăng bởi Quang Hưng (nguồn “Ký ức Cựu chiến binh Thông tin liên lạc - Tập 2”)

----------------------------------------

1 Đồng chí Đồng Sĩ Nguyên là Trung tướng, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Phó Thủ tướng Chính phủ.

2 Đồng chí Nguyễn Tụng - Đại tá, nguyên Tham mưu phó Bộ Tư lệnh Đoàn 559. 

Anh và em

Nguyễn Thụ

Trong mây em ở trên cao

Sớm đông em thấy má đào gọi xuân

Đêm ra em ngắm trăng ngân

Vào hang, em lại xoay vần cùng ca

Đêm nay ta lại với ta

Nghe tiếng em nói, nơi xa anh mừng

Em và anh, núi và rừng

Chiến đấu thắng lợi tưng bừng nước non

Cho em đẹp như vàng son

Cho anh chiêm ngưỡng nước non hòa bình

Nơi xa anh gửi chữ tình

Đường dây chuyển đến, cô mình ngủ ngon.

Đăng bởi Quang Hưng (nguồn “Ký ức Cựu chiến binh Thông tin liên lạc - Tập 2”)