Đại tá TS Nguyễn Văn Khoan – nguyên cán bộ Phòng Tuyên
huấn Binh chủng Thông tin, hội viên Chi hội Phòng KHQS, Hội Truyền thống Thông
tin Hà Nội
Trong thư Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi Bộ đội Thông tin liên
lạc ngày 28-1-1969, bức thư cuối cùng Người để lại cho lực lượng vũ trang ta
chính tay Người đã viết chữ "chung" sau các chữ "chiến đấu và...
công tác". Câu hoàn chỉnh là "giữ vững thông tin liên lạc bảo đảm tốt
cho chiến đấu và công tác chung". Chỉ qua một chữ "chung" ấy, Người
muốn trở lại câu đã nói trước đó gần 30 năm:
"Việc liên lạc là một việc quan trọng bậc
nhất trong công tác cách mạng, vì chính nó quyết định sự thống nhất chỉ huy, sự
phân phối lực lượng và do đó bảo đảm thắng lợi". (Thật ra câu này
còn thiếu 2 chữ "hàng đầu" - theo lời Đại tướng Võ Nguyên Giáp).
Người không hề đề cập riêng cho liên lạc quân sự, liên
lạc dân sự. Vì dù quân sự, dân sự đều là công tác cách mạng, mà việc quan trọng
nhất trong công tác cách mạng lại chính là thông tin liên lạc. Không nói tới Bộ
Quốc phòng, Nội vụ, Ngoại giao, Hàng không, Y tế, Giáo dục và các ngành kinh tế...
nếu không nhận rõ vị trí công tác thông tin liên lạc, chắc sẽ gặp khó khăn, thiệt
hại, thua lỗ và có thể thất bại...
Do hoàn cảnh và thực tiễn hoạt động cách mạng của bản
thân mà Nguyễn Tất Thành - Nguyễn Ái Quốc- Vương Bạt Nhược - Thầu Chín- Hồ Chí
Minh phải làm sao có được những đường dây thông tin, những mối liên lạc với Tổ
quốc, với các bạn, đồng chí, trong nước cũng như quốc tế. Không có những thông
tin này, mối liên lạc này, có thể khẳng định dứt khoát rằng người cách mạng Việt
Nam ấy không thể hoạt động được, không thể thực hiện được mục đích cuối cùng của
mình là giải phóng dân tộc, không thể thực hiện được "ham muốn tột bậc"
là làm sao cho đồng bào có cơm ăn, áo mặc, được học hành, hạnh phúc. Và cũng có
thể đặt vấn đề là nếu không có được phương pháp tổ chức mạng lưới, chọn người để
có thông tin tin cậy bằng kinh nghiệm và tri thức, thì toàn bộ sự nghiệp cách mạng
của Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh chắc cũng sẽ gặp những khó khăn.
Hồ Chí Minh đã suy nghĩ như thế nào về thông tin liên lạc?
Không thể nhầm lẫn vị trí của Đảng, hạt nhân lãnh đạo, đầu não lãnh đạo - với
thông tin liên lạc. Điều dễ hiểu là thông tin liên lạc chỉ là một phương pháp,
một công cụ, một công việc của Đảng, của cách mạng nhưng là một công việc,
phương pháp, một công cụ - theo Hồ Chí Minh là quan trọng bậc nhất - xin nói
thêm: hàng đầu.
Nói như vậy sợ cũng chưa chặt chẽ. Vì trước khi có Đảng,
đã có phong trào yêu nước, phong trào cách mạng và trong hai phong trào đó đã
có thông tin liên lạc. Và nếu Hồ Chí Minh nói "hai phong trào đó cùng với
việc truyền bá tư tưởng Mác-Lênin vào Việt Nam đã dẫn đến sự thành lập Đảng”,
thì thực chất của sự truyền bá đó là công việc thông tin liên lạc, là chuyển
sách, báo, chỉ thị, nghị quyết đưa người đi huấn luyện, mỗi quyển sách là một sợi
dây thông tin liên lạc, mỗi cán bộ là một quyển sách tuyên truyền, thông tin
liên lạc sống...
Chính vì vậy mà Hồ Chí Minh là người yêu nước, người cộng
sản đầu tiên đã tự mình tổ chức ra mạng liên lạc cho Đảng ta, một mạng liên lạc
hoạt động vững chắc nhất, hiệu quả nhất so với tất cả các thời kỳ, các giai đoạn
của phong trào yêu nước cách mạng Việt Nam hiện đại.
Người đã giải thích thêm cho chúng ta hiểu tại sao lại
là "quan trọng bậc nhất" (hàng đầu), vì theo Hồ Chí Minh đó là
"thần kinh, là mạch máu" của Đảng, của cách mạng, của mọi người, mọi
ngành, mọi cơ quan. Trong cơ thể con người, cho đến nay - khoa học tiên tiến hiện
đại nhất cũng chưa thể tìm hiểu cho đến tận cùng sự hoạt động của bộ não người.
Đó là một tổ chức tinh vi nhất mà mọi kỹ thuật vật chất do con người sáng tạo
ra chưa thể thay thế được. So sánh thông tin liên lạc với hệ thần kinh, Hồ Chí
Minh muốn nhắc nhở mọi cán bộ cách mạng, con người, mọi cơ quan cách mạng phải
tổ chức cho khoa học, cho vững chắc mạng thông tin liên lạc, để “quyết định sự
thống nhất, chỉ huy, để phân phối lực lượng” trong cách mạng thì mới có thể
giành thắng lợi được. Tổ chức ấy phải do con người cụ thể phụ trách. Con người
trong thông tin liên lạc cũng là một con người cách mạng. Nhưng vì ở trong khâu
“quan trọng bậc nhất” là thần kinh, là mạch máu nên Hồ Chí Minh đã dạy
"không được để cho vi trùng thâm nhập vào mạch máu thông tin liên lạc"...
Vi trùng vào chân có thể cưa chân, tuy khó khăn nhưng con người vẫn sống. Vi trùng
vào não thì con người chết, hoặc sống mà như đã chết. Chọn người cho các công
việc "bậc nhất" ấy mà lại chọn nhầm thì tự ta kết án tử hình ta.
Thông tin liên lạc là việc của cách mạng mà cách mạng là
của toàn dân, nên thông tin liên lạc như Hồ Chí Minh xác định là thông tin liên
lạc nhân dân, đường liên lạc trong dân ấy là vững chắc nhất. "Đường dây"
không phải chỉ là con đường cụ thể. Bác đã nói "Xa đồng đạo, đạo đồng đồ",
con đường ở đây còn có nghĩa là "lòng dân, sự giúp đỡ, sự tin cậy, niềm
tin tưởng của dân vào cách mạng, vào những người làm thông tin liên lạc của
cách mạng”... Có một lần, một đồng chí cán bộ của tỉnh Bình Trị Thiên báo cáo với
Bác rằng khi ra Bắc phải đi đường núi vất vả, mà hay bị địch phục kích, Bác đã
trách nhẹ: "Sao chú không đi xuống đồng bằng, đi vào dân. Đường đi trong
dân là đường đi vững chắc nhất".
Ngày 9 tháng 10 năm 1947, trong "Những điều cần chú
ý cho cán bộ chỉ huy cao cấp của quân đội", Bác Hồ đã nói: "Phải có
liên lạc, phải có báo cáo. Ban âm nhạc hàng chục người đều theo sự điều khiển của
người cầm nhịp. Nếu đoàn thể ta trên dưới, không liên lạc, báo cáo thì cũng như
người bán thân bất toại, đầu óc, chân tay không liên lạc được với nhau"1.
Chiến tranh, dù hiện đại đến đâu, khốc liệt đến đâu, quyết
định cuối cùng là con người. Cho dù mai đây có máy móc, thiết bị, thông tin số,
có xa lộ thông tin... vẫn không thể không coi trọng con người, con người thông tin
liên lạc trong cách mạng, trong quân đội, trong sử dụng khai thác khí tài,
trong tư cách cuối cùng là một phương tiện thông tin liên lạc sống.
Hơn nửa thế kỷ qua, kể từ khi quyền lãnh đạo cách mạng
theo quy luật đã chuyển giao sứ mạng lịch sử vào tay giai cấp công nhân Việt
Nam, công tác giao thông liên lạc đã góp phần quan trọng quyết định của mình. Đồng
chí Trường Chinh đã nói: “Trong những năm phong trào bị đàn áp khốc liệt, chính
nhờ các cơ sở giao thông, mà Đảng đã tồn tại để phát triển”. Không có Đảng nào
trên thế giới như Đảng ta, ở bất cứ hội nghị cấp ủy nào khi còn bí mật, lúc
công khai, lại không có những chỉ thị về giao thông, thông tin liên lạc, nêu rõ
những ưu điểm của công tác này, hướng dẫn cách tổ chức các mạng liên lạc, cách
chọn người, cách dạy xử trí cho mỗi giao thông viên khi gặp địch. Chủ tịch Hồ
Chí Minh đã yêu cầu "giao thông phải do Bí thư Đảng hoặc Phó bí thư Đảng
phụ trách". Người không nói Bí thư cấp nào nhưng ý muốn nhấn mạnh Bí thư của
mọi cấp, kể từ Bí thư cấp cao nhất.
50 năm qua, kể từ khi Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng
quân ra đời, quân đội ta đã viết lên những trang sử vẻ vang trong kháng chiến
chống Pháp, chống Mỹ, bảo vệ biên giới, hải đảo của Tổ quốc, giữ vững an ninh
quốc gia. Trong thành tích đó, không thể không đặt thành tích lên hàng đầu hoặc
ít ra cũng là quan trọng nhất của Bộ đội Thông tin liên lạc.
Trong Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử vĩ đại, chiến dịch
chung của sự nghiệp giải phóng dân tộc, Bộ Chính trị Trung ương Đảng, thông qua
đồng chí Võ Nguyên Giáp đã yêu cầu "thần tốc", "thần tốc hơn nữa".
Về thần tốc Napôlêông đã nói: "Hãy đi, hãy chạy và chớ quên rằng sáng tạo
nên thế giới chỉ có 6 ngày". Còn Xuvôrốp, danh tướng của nước Nga lại kết
luận rằng: "Một phút quyết định thắng lợi một trận đánh, một giờ quyết định
thắng lợi chiến cục, một ngày quyết định vận mệnh một quốc gia...”
Cuốn "Sự nghiệp và tư tưởng quân sự của Chủ tịch
Hồ Chí Minh" do Viện Lịch sử Bộ Quốc phòng mới xuất bản gần đây nhất đã dẫn
một câu nói của Bác nhắc lại ý của Nensơn2: "Trong chiến tranh,
giờ phút có quan hệ lắm. Chỉ sai nhau 5 phút, có thể quyết định được thắng, bại".
Bộ đội Thông tin trong suốt quá trình tồn tại và phát triển
của mình, ở trận này, chiến dịch kia có thể chậm vài giây, vài phút, làm cho
người chỉ huy bị động khó khăn, làm cho thành tích chiến đấu bị ảnh hưởng, bị hạn
chế. Nhưng nhìn toàn bộ quá trình, Bộ đội Thông tin dưới sự lãnh đạo của Đảng,
của Quân ủy Trung ương đã không chậm "không sai nhau 5 phút" - như lời
Bác nói, nên đã góp phần xứng đáng vào thắng lợi của toàn quân, toàn dân.
Đăng bởi Quang Hưng (nguồn “Giao thông – Thông tin
liên lạc”. NXB Lao động, Hà Nội 1997)
--------------------------------------
1 Tư liệu
lưu trữ Bộ Quốc phòng.
2 Nensơn: (Honatip, Quận công) Đô đốc Anh (1758-1805), đã đánh thắng hải quân Pháp trong các trận ở Abukia và Traphangar.
0 comments:
Đăng nhận xét